Tại khu trải nghiệm sản xuất nước mắm ở đặc khu Cát Hải (Hải Phòng), quy trình làm mắm truyền thống không chỉ phục vụ sản xuất mà còn trở thành nội dung để du khách trực tiếp quan sát và tìm hiểu. Hoạt động này góp phần đưa nghề làm mắm đến gần hơn với công chúng thông qua trải nghiệm thực tế.
Không gian tại khu trải nghiệm sản xuất nước mắm truyền thống Cát Hải
Khu trải nghiệm nằm tại khu vực Cảng cá Cát Hải, cách trung tâm đảo khoảng 10 km. Với lịch sử làm nghề kéo dài hơn 300 năm, nơi đây vẫn duy trì phương thức sản xuất truyền thống trong không gian mở cho khách tham quan.
Từ cổng vào, khu vực sân rộng là nơi phơi nguyên liệu, với cá được trải trên các tấm chiếu tre. Xung quanh là hệ thống chum, vại và bể ủ được bố trí theo từng khu vực. Theo ghi nhận, cơ sở hiện có hơn 500 chum và khoảng 20 bể mắm đang trong quá trình ngâm ủ. Các chum được xếp thành hàng, đậy kín để đảm bảo điều kiện lên men. Không gian sản xuất được tổ chức liền mạch, cho phép người tham quan dễ dàng quan sát toàn bộ quy trình từ bên ngoài. Mùi đặc trưng của cá và muối lan tỏa trong khu vực, phản ánh rõ đặc điểm của một cơ sở làm mắm truyền thống.
 |
| Các chum mắm được bố trí ngoài trời tại khu trải nghiệm, phục vụ cả sản xuất và tham quan |
 |
| Khu trải nghiệm thu hút nhiều du khách đến tham quan sản xuất (nguồn: Hiếu Nguyễn Trần) |
Trải nghiệm khám phá quy trình làm mắm
Tại khu trải nghiệm, du khách có thể theo dõi trực tiếp các công đoạn sản xuất. Cá sau khi đưa từ biển về được lựa chọn, làm sạch và trộn với muối theo tỷ lệ nhất định trước khi đưa vào chum ủ. Mỗi công đoạn đều diễn ra ngay trong không gian mở, giúp người tham quan quan sát một cách liên tục.
 |
| Hệ thống chum ủ mắm được xếp theo từng khu vực, phân loại theo nguyên liệu và thời gian ủ |
Sau thời gian lên men, nước mắm được chiết lọc bằng các dụng cụ đơn giản. Người thợ sử dụng vòi bơm để đưa nước mắm vào chai, đồng thời kiểm tra nhằm hạn chế cặn. Theo bà Nguyễn Thị Hoa, người đã có hơn 30 năm làm nghề, công việc này đòi hỏi sự tỉ mỉ và theo dõi trong thời gian dài. “Công việc này cần sự kiên nhẫn, vì mỗi chum đều phải theo dõi liên tục”, bà Hoa cho biết.
 |
| Bà Nguyễn Thị Hoa thực hiện công đoạn chiết nước mắm sau thời gian lên men |
Ngoài quan sát, một số du khách còn trực tiếp tham gia các thao tác đơn giản như lấy mẫu mắm hoặc nếm thử sản phẩm ngay tại xưởng. Hoạt động này giúp người tham quan hình dung rõ hơn về đặc điểm của nước mắm nguyên chất so với các sản phẩm đã qua chế biến.
 |
| Du khách nếm thử nước mắm nguyên chất ngay tại khu sản xuất (nguồn: Hiếu Nguyễn Trần) |
 |
| Sản phẩm nước mắm được đóng chai và trưng bày tại khu trải nghiệm |
Nguyễn Mỹ Anh (19 tuổi), du khách tham quan, cho biết: “Lúc trước, mình không nghĩ việc làm nước mắm lại mất nhiều thời gian như vậy. Khi nhìn từng chum mắm được ủ và nghe người thợ giải thích, mình thấy quá trình này đòi hỏi nhiều công sức hơn mình tưởng”. Cùng quan điểm, Nguyễn Phương Thảo (20 tuổi) chia sẻ: “Khi trực tiếp nếm thử tại xưởng, mình nhận ra hương vị khác so với loại mình thường dùng. Nhờ vậy mình hiểu rõ hơn sản phẩm được làm như thế nào”.
 |
| Du khách tham gia trải nghiệm lấy mẫu nước mắm dưới sự hướng dẫn của người làm nghề |
Theo bà Bùi Thị Là, người đã làm việc tại cơ sở hơn 10 năm, việc mở cửa cho du khách tham quan cũng tạo ra thay đổi trong cách tiếp cận sản phẩm: “Trước đây chủ yếu là sản xuất, còn bây giờ có thêm khách đến xem. Nhiều người sau khi hiểu quy trình thì tin tưởng hơn vào sản phẩm”.
 |
| Bà Bùi Thị Là hoàn thiện khâu dán nhãn trước khi sản phẩm được đưa ra thị trường |
 |
| Du khách tham quan trực tiếp mua sản phẩm nước mắm đóng chai tại khu trải nghiệm (Nguồn: Hiếu Nguyễn Trần) |
Từ hoạt động trải nghiệm, quá trình sản xuất nước mắm không còn là những công đoạn tách rời mà được nhìn nhận như một chuỗi lao động liên tục, kéo dài trong nhiều tháng. Người tham quan không chỉ tiếp cận sản phẩm cuối cùng mà còn hiểu rõ hơn về thời gian, công sức và kinh nghiệm tích lũy phía sau mỗi chum mắm.
Việc kết hợp giữa sản xuất và tham quan vì vậy không chỉ tạo thêm trải nghiệm cho du khách mà còn góp phần làm rõ giá trị của nghề truyền thống trong đời sống hiện nay. Chia sẻ về điều này, bà Bùi Thị Là cho biết thêm: “Chúng tôi không chỉ mong muốn giữ gìn nghề truyền thống của địa phương mà còn muốn đưa sản phẩm của làng nghề đi xa hơn, để ngày càng có nhiều người biết đến và hiểu hơn về giá trị của nước mắm Cát Hải.”
HỒ SƠ BESTFACE
Zalo Đăng ký / Booking
Đang tải hồ sơ...
